Thủ khoa chân đất và những lầm tưởng của xã hội - Học tập - Việc làm - Hướng nghiệp - Khởi nghiệp

Thủ khoa chân đất và những lầm tưởng của xã hội

Thủ khoa chân đất như nhân vật truyền cảm hứng để khuyến khích cả xã hội, mọi tầng lớp hướng đến mục tiêu học tập, nghiên cứu một cách nghiêm túc, dù trong bất cứ hoàn cảnh nào.

Với ý nghĩa nhân văn như vậy, thủ khoa chân đất trở thành đề tài được khai thác liên tục và nhận được sự quan tâm của xã hội. Nhưng có vẻ như chúng ta đang viết quá nhiều về thủ khoa chân đất, gây ra những lầm tưởng cho xã hội!

Hàng năm, sau mỗi kỳ tuyển sinh đại học lại xuất hiện những gương mặt thủ khoa xuất thân từ gia đình thuần nông, có hoàn cảnh khó khăn. Họ thường được báo đài tung hô hết mức có thể: từ những bài phỏng vấn xoáy vào hoàn cảnh gia đình đến bí kíp học tập để làm nên thành công. Chỉ đọc tiêu đề bài viết cũng đủ thấy thán phục họ: những con người vượt khó để học.


Thủ khoa chân đất -  nhân vật truyền cảm hứng

Song dường như chỉ thủ khoa nghèo mới được lên báo. Thành ra năm nào cũng giống nhau: những gương mặt mới, nhưng câu chuyện lại chẳng hề mới. Không phải thủ khoa nào cũng được truyền thông để ý. Hoặc là phải có thành tích cực khủng hay phải có hoàn cảnh gia đình khó khăn. Nhưng có vẻ như chúng ta đang viết quá nhiều về thủ khoa chân đất đến mức cả xã hội đều có những lầm tưởng vô lý!

Những lầm tưởng của xã hội

Hầu hết phụ huynh thường lấy hình ảnh thủ khoa chân đất làm hình mẫu lý tưởng cho con cái họ. Những gia đình có mức sống từ trung bình trở lên mong muốn con mình “vượt sướng”. Đa phần bậc làm cha mẹ cho rằng: Các con đang có cuộc sống đầy đủ về vật chất, nên không hiểu được thế nào là “khổ”, không biết thương cha mẹ, mất đi động lực cố gắng. Nhưng thực tế không phải thủ khoa chân đất nào cũng nghèo hay có cuộc sống quá khó khăn, phải tự lăn lộn bươn chải. Quá trình đô thi hóa ngày càng mở rộng khiến khoảng cách giữa thành thị với nông thôn được rút ngắn. Hơn nữa, hầu hết câu chuyện về thủ khoa khi lên báo đều được mắm muối để câu chuyện trở nên hấp dẫn hơn và có khả năng truyền động lực cao hơn!

Trong khi đó, việc có “chí” hay không phụ thuộc khá nhiều vào tính cách bẩm sinh. Môi trường giáo dục chỉ đóng vai trò định hình thói quen, sự phát triển cho những nền tảng cơ bản. Môi trường càng tốt, càng có nhiều cơ hội được mở ra. Thực tế cũng cho thấy không phải đa phần người học giỏi xuất thân từ các gia đình khó khăn mà ngược lại. Những người có xuất phát điểm tốt sẽ đến đích dễ hơn và nhanh hơn.


Những người có xuất phát điểm tốt sẽ đến đích dễ dàng hơn và nhanh hơn

Sự thật là những đứa trẻ có hoàn cảnh gia đình khó khăn thường dễ sa ngã hơn những đứa trẻ trưởng thành trong môi trường đầy đủ cả về vật chất lẫn tinh thần. Vì sự khó khăn của cuộc sống cũng có hai mặt. Nó có thể tạo ra bầu không khí yêu thương, hòa thuận cùng giúp đỡ nhau trong một gia đình. Nhưng nó cũng có thể tạo ra xung đột, gây rạn nứt tình cảm, tổn thương con cái. Nó có thể là động lực để con người vươn lên thoát nghèo, nhưng cũng có thể làm con người nhụt chí, rơi vào các tệ nạn xã hội.

Thủ khoa chỉ là dấu mốc đầu đời. Còn quá sớm để kết luận về một con người! Không phải thủ khoa nào cũng thành danh hay thực sự nổi bật trong quá trình học tập. Bởi thường thì các thủ khoa đầu vào không phải là các thủ khoa đầu ra. Danh xưng “trạng nguyên” đầu vào không phải là sự ngẫu nhiên mà đôi khi là mục tiêu ngay từ đầu của các sĩ tử và thường khi có mục tiêu rõ ràng, người ta sẽ cố gắng hết sức để đạt được nó.

Xã hội chỉ chú trọng vào các thủ khoa chân đất vì nghĩ các thủ khoa “không chân đất” có nhiều lợi thế hơn. Đây có lẽ là quan niệm có phần thiên lệch. Chúng ta không nên phân biệt thủ khoa bằng điều kiện sống, vì thực tế lượng kiến thức hay công việc phải thực hiện tương đương nhau. Mỗi người đều có lợi thế đến từ hoàn cảnh sống. Đừng tưởng thủ khoa chân đất không có!

Khi nghèo, người ta chỉ có một mục đích duy nhất là vươn lên bằng con đường học vấn, nên ít bị xao nhãng. Còn khi không sống trong hoàn cảnh khó khăn, con người thường có nhu cầu phát triển toàn diện hơn. Ngoài học, họ còn tham gia các hoạt động văn - thể - mỹ, làm các công việc liên quan đến cộng đồng… Một bên là khó về điều kiện sống, một bên khó về việc phân bố thời gian để đạt được nhiều mục tiêu! Vốn không thể so sánh với nhau để nói ai “khổ” hơn hay xứng đáng được tung hô hơn.


Các thủ khoa cần được đối xử bình đẳng

Đừng tung hô thái quá

Mọi thủ khoa đều cần được đối xử “bình đẳng”. Dùng các tấm gương vượt khó để truyền cảm hứng học tập, nghiên cứu cho mọi tầng lớp là mục tiêu đầy tính nhân văn. Nhưng liệu chúng ta có đang “quá đà” trong việc khai thác đề tài “thủ khoa chân đất”.

Con người mới, nhưng câu chuyện không mới, lặp đi lặp lại liệu có đủ sức thuyết phục người nghe? Truyền thông có đang quá tập trung vào số ít mà quên đi số đông? Tại sao những thủ khoa chân đất hay được lên báo hơn, nhận được nhiều sự chú ý hơn, trong khi sự nỗ lực của các thủ khoa là điều không so sánh?

Mỗi người đều có điểm mạnh riêng. Việc bố mẹ ép con cái theo hình mẫu không cùng xuất phát điểm là phi thực tế. Lấy người khác ra làm thước đo cho sự phát triển của con mình vô hình chung làm con cái bị tổn thương và cảm thấy không được tôn trọng. Mỗi người đều mang trong mình những giá trị tốt đẹp. Quan trọng là chúng ta phải biết tìm ra nó và đẩy mạnh nó. Ai sinh ra cũng có khả năng ưu trội trong lĩnh vực nào đó. Vì thế, cách tốt nhất là đi tìm bản ngã của chính mình, chứ không phải nhăm nhăm so bì với người khác.  

Hãy để câu chuyện về thủ khoa chân đất dừng lại ở mức vừa đủ và đúng sự thật!

Vi Nguyễn (songmoi.vn – 24/07/2016)

  • Ý kiến phản hồi
  • Facebook

Tin mới hơn

Bản quyền 2013-2016 © Huongnghiep.Vn. Email liên hệ: huongnghiepvn@gmail.com

Trang chủ Giới thiệu Liên hệ Về đầu trang
piano giá rẻ piano cũ giá piano cũ